Każdy żywy organizm jest otoczony „płynnym" ośrodkiem, którym jest powietrze bądź woda. Nawet organizmy żyjące w glebie przebywają w przestrzeniach pomiędzy cząstkami gleby lub w wodzie przylegającej do nich. czy też je wypełniającej. Niektóre organizmy mogą żyć w obydwu ośrodkach. W przypadku roślin lądowych, włośniki korzeniowe stykają się z wodą, podczas gdy łodyga i liście otoczone są powietrzem. Płazy żyją naprzemiennie w jednym i w drugim ośrodku. Odnosi się to również do organizmów morskich żyjących w przybrzeżnej strefie pływów. Cztery razy w ciągu dnia zmienia się ich otoczenie, żyją więc albo zanurzone w wodzie, albo odsłonięte przez odpływ. W rozdziale 33 była już mowa o tym. że woda stanowiła ośrodek dla wszystkich najwcześniejszych form życia. Nie powinno to nas dziwić, skoro weźmiemy pod uwagę, że woda stanowi główny składnik wszystkich żywych organizmów. Dopiero w późniejszym okresie ewolucji u roślin i zwierząt rozwinęły się pewne modyfikacje, które pozwoliły im opuścić wodę i żyć na lądzie zachowując środowisko wodne wewnątrz organizmu.